Spółdzielnie w walce o polską ziemię

Za rządów Bismarcka nasilono germanizację w zaborze pruskim. Jednym ze sposobów na depolonizację Wielkopolski i Pomorza było wspieranie osadnictwa niemieckiego. Odpowiedzią Polaków było powołanie spółek (spółdzielni) parcelacyjnych, opartych o banki ludowe (spółdzielcze). Ich zadaniem był wykup upadających majątków i gospodarstw, polskich i niemieckich, a następnie sprzedaż po kosztach polskim chłopom. Spółdzielczość była (i jest) popularna wśród wielu narodów nie mających niepodległości, jako wyraz walki o suwerenność gospodarczą (jedną z największych spółdzielni na świecie jest baskijski Mondragon), mimo to w żadnym innym miejscu na świecie nie powstał ten typ spółdzielni.

Opracował Konrad Malec